Światowy Dzień Cukrzycy

opublikowane: 14 lis 2013, 09:07 przez Bartosz Mikołajczyk   [ zaktualizowane 14 lis 2013, 09:29 ]

Dzień, w którym obchodzony jest Światowy Dzień Cukrzycy to jednocześnie rocznica urodzin Fredericka Bantinga – odkrywcy insuliny. Ustanowiony on został przez Międzynarodową Federację Diabetologiczna w 70 rocznicę odkrycia hormonu.


Wyróżnia się kilka typów cukrzycy. Cukrzyca typu 1 jest spowodowana uszkodzeniem komórek beta wysp Langerhansa trzustki, które wydzielają insulinę. Najczęściej diagnozowana u dzieci i osób młodych. Przyczyną jest zwykle uszkodzenie komórek beta przez własny układ odpornościowy a tempo niszczenia komórek jest szybkie. Wolno postępująca postać cukrzycy występująca u dorosłych nosi nazwę utajonej cukrzycy autoimmunologicznej dorosłych (LADA).

Ta postać cukrzycy leczona jest przez podawanie insuliny.


Najczęstszą postacią jest typ 2 cukrzycy, w którym zaburzone jest wydzielanie i działanie insuliny. Często jest wynikiem niezdrowego trybu życia – otyłością, złą dietą, niską aktywnością fizyczną, ale może być również spowodowana powikłaniami przy niektórych chorobach metabolicznych.

Obecnie CDC (Centrum Zwalczania i Zapobiegania Chorobom) określa wzrost zachorowań jako epidemię. Cukrzycę typu 2 można kontrolować poprzez zmianę stylu życia czy leki. W późniejszej fazie może być konieczne przyjmowanie insuliny.


U kobiet w ciąży może rozwinąć się cukrzyca ciążowa. W większości przypadków odpowiednio prowadzona ciąża nie stanowi zagrożenia dla matki i dziecka, a objawy cukrzycy mijają po porodzie. Jednak u 30-50% kobiet, które miały zdiagnozowany ten typ cukrzycy w ciągu najbliższych 15 lat rozwija się cukrzyca typu 2.


Istnieją jeszcze inne cukrzyce – uwarunkowane genetycznie (MODY), spowodowane chorobami zewnątrzwydzielniczej części trzustki, spowodowane przez leki czy zakażenia.


W przypadku zachorowania na cukrzycę szczególnie ważne jest kontrolowania poziomu cukru we krwi jak również i kontrola przyjmowanej ilości węglowodanów. Wszystko to ma na celu uniknięcie sytuacji, w której poziom cukru zagraża życiu. Nie tylko wysoki poziom cukru (hiperglikemia, która objawia się nadmiernym pragnieniem, suchością w ustach i częstomoczem) stanowi zagrożenie dla życia ale i zbyt niski (hipoglikemia, która objawia się m.in. osłabieniem, sennością, potliwością).


Na szczęście cukrzyca można kontrolować, dzięki czemu można być wciąż aktywnym.


W przypadku wykonywania pomiarów należy pamiętać, że wyniki 2 pomiarów nawet tej samej próbki na tym samym glukometrze mogą się nieznacznie różnić (+/- 15% zgodnie z normami ISO), nie świadczy to o błędnym działaniu maszyny. Wynik zależy od wielu czynników (krew wystawiona na działanie tlenu utlenia się, wyciskanie krwi zmienia poziom hematokrytu w próbce, rozkład glukozy w próbce też może być nieznacznie różny), dlatego ważne jest by wykonując pomiar jak najbardziej zminimalizować wpływ tych czynników. Obecnie jest bardzo szeroki wybór glukometrów, niektóre również umożliwiają pomiar ciał ketonowych.


Po pierwsze należy pamiętać, że przed przeprowadzeniem testu należy odpowiednio przygotować część ciała, z której będzie pobierana krew. Nie należy dezynfekować skóry preparatami na bazie alkoholi – może to zaburzyć badanie. Zabrudzoną skórę najlepiej przemyć wodą i mydłem.

Nie należy też wyciskać krwi, jeśli ilość krwi jest zbyt mała to najlepiej wykonać dodatkowe nakłucie. Pierwszą kroplę krwi najlepiej zetrzeć i testować krew na kolejnej. Każda igła i pasek do testów jest jednorazowego użytku i nie powinno się stosować tej samej igły do kilku nakłuć. Każdy pacjent powinien być zaopatrzony w indywidualny nakłuwacz, a jeśli nie jest to możliwe nakłuwacz powinien być zdezynfekowany przed włożeniem nowej igły dla kolejnego pacjenta.


Każde wykonywanie pomiaru glukozy należy wykonywać w rękawiczkach jednorazowych.


Więcej informacji na temat cukrzycy, kontrolowania poziomu cukru i życia z cukrzycą można znaleźć w materiałach źródłowych:

http://www.cukrzyca.info.pl/ (strona Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego)

http://www.bibliotekadiabetyka.pl/

http://www.mojacukrzyca.org



Comments